Dav eo gouzout penaos kousket c’hwek

Ur paotr oc'h ober ur chop war e wele goude kreisteiz
Ur paotr oc’h ober ur chop war e wele

Petra a c’hoarvez pa gouskomp ?

Ur studiadenn a ziskoueze nevez’zo e vanke eurvezhioù a gousked d’an dud (diwar an enklask skignet er c’hannadig eus an Ajañs Yec’hedel Santé publique France).

Ar gousked eo ur prantad evit diskuizhañ ar c’horf danvezel. Met ne’z a ket ar spered da gousket. Beajiñ a ra ar c’horf speredel. Pelec’h ‘ta ?

Libr da fiñval emañ ar spered: tu ‘zo da weladenniñ e familh, da vont e darempred gant e nesañ kerent dienkorfet, pe c’hoazh da studiañ danvezioù asambles gant speredoù heñvel outañ.

Abalamour da se ez eus un nebeut alioù a-raok mont da gousket hag a c’hall sikour evit tremen un nozvezh vat a gousked:

  • Diwall eus e soñjoù
  • Selaou sonerezh prederiañ
  • Levraoua
  • Pediñ
  • Lazhañ ar skingomz, ar skinwel hag an hezoug

Dre astenn ar gaoz:

An alkoolegezh e-touesk ar re yaouank

Ur paotr yaouank poan blev gantañ o tivezviñ en ul liorzh foran
Ur paotr yaouank poan blev gantañ o tivezviñ en ul liorzh foran

Ezhomm bras d’ober an aprouv anezhe ?

Dichal eo ar vugale. C’hoant o deus d’ober e-giz ar re vras: evañ sistr graet gant avaloù eus feurm an dud kozh, bier evit trinkañ dirak ur match melldroad gant ar mignoned, ha gwin sañset da reiñ un tañva lipous d’ar boued.

Barr an oad n’eo ket heñvel ouzh barr ar spered. Gallout a rez stourm ouzh an anken da blijout d’ar re all o vroudañ evañ ur gwerennad alkool bennak ganto. Chom war evezh. Soñj az peus eus efedoù diwar ar mezventi: da skouer, koll ar rezon a-zarn, diaesterioù sokial (digenvez) ha stuzioù fromel (fulor, diwaskadur, drougwelañs).

“Dont a ra an alkoolegezh anatebek, dindan an digarez a voesonoù sokial hag a gas tud da stadoù dic’henezhek ha distabilded e meur a liveoù, da vezañ un devouder a levezon e-touesk ar familhoù hag a heulio ar memes skouer, dreist pep tra evit ar vugale, hep framm ebet evit un emzalc’h yac’h.”

-Levr “Krennoad ha buhez”resevet gant Divaldo Franco, eus ar spered Joanna de Ângelis

Dre astenn ar gaoz:

Deskadurezh vat ar re yaouank

Gwirioù mab-den, Peace, Frankiz, Gouizidigezh, Sikour, Yaouankiz
Gwirioù mab-den

Kiriegezh an dud hag ar vugale e-barzh an ti

Enkorfet war an Douar omp-ni. Kelenn a reomp klevet, selaou, sellout, touch ha tañva. Gallout a reomp santout diouzh fromoù a bep seurt. Pebezh chañs hon eus da gomz, kerzhout ha c’hoarzin ! Desavet omp gant hon tud pe tud all a ra war dro deomp. Diskouezh a reont deomp penaos e vez debret, lakaet dilhad, sentet ouzh reolennoù an tiegezh hag ar gevredigezh. Diorren a reomp hor personelezh hiniennel ha perzhioù mat ha fall.

Er skol e vez dizoloet obererezhioù all, doareoù-ober ha kustumoù da vevañ disheñvel ouzh re ar familh. Liammoù gant kamaladed a vez krouet ha distaget ha krouet adarre. Kaout gouiziegezh ha skiant-prenet eo pal pennañ ar skolioù evit dont da vezañ un den kat da labourat ha respont da ezhommoù ar gevredigezh.

A-wechoù e vezes un tammig kollet e-pad bloavezhioù-skolaj ha lise. Arabat ober biloù! Normal eo. Cheñch boaz. Dibab an danvezioù-studi ha dudi a blij dit ar muiañ. Ma’z out etre daou soñj e c’hellez goulenn ali digant da zud, ur breur pe ur c’hoar.

Ar basianted hag an drugarez a vezo an daou bennreolenn vrasañ evit chom plom. Ar vuhez a zo brav-kaer evit an hini a oar penaos hen prizañ.

Dre astenn ar gaoz:

  • Karout e nesañ: Film desavadurel e saozneg diwar-benn emdroadur an ene enkorfet

Goulven Jacq, speredour breizhat

Plas 'zo atav da greskiñ
Plas a zo atav da greskiñ

E dibenn e vuhez e kasas Goulven Jacq din brasskeudenn e c’heriadur Nederlandeg-Brezhoneg a oa bet savet gantañ. Bep gwech e skignen luc’heiladennoù’zo, evit bezañ peursur e vefe gwarezet e labour-manac’h. Petra bennak ma n’eo ket hep fazi ebet, ar pezh en doa embreget a zo nevez-krenn. War a ouzon, den erbet en deus graet tra ebet a-vat gantañ, hogen em eus kempunet e roadennoù em geriadur Nederlandeg-Brezhoneg tolzennek hag, em zro, em eus lakaet anezhañ war ar rouedad, oc’h esperout, e gwirionez, ne vo ket kollet.

Goulven Jacq, an den outañ e-unan hag en doa gwelet ha klevet ar speredoù, a yae pouer met sur gant al labour betek al lizherenn Z; goude ar P, avat, e oa souden ar poent diwezhañ. ”Le coup a été trop dur”(1), emezañ. Peseurt stourm e oa bet n’em eus ket gouezet morse.

O, Goulven Jacq, an harluad kozh eus Bloc’had ar Reter. Dastumet em boa holl ar pezh a ouzon a-gleiz hag a-zehou. Kemeret en doa perzh er Bezen Perrot (ar ”Rannlu Langemark” Breizh, koulz lavarout) ha chomet e oa bet e Tübingen e fin ar brezel. Ne oa ket moarvat gwallsioù yaouankizoù en denig Jacq: seizh bloaz warn-ugent e oa dija pa grogas ar brezel.

Goulven Jacq, an deskard kozh war an nederlandeg en ur c’hamp d’ar Jeneral Meur e Miranda de Ebro. E doare pe zoare e teuas da benn neuze steuziañ eus Bro-Alamagn ha tec’hout betek Bro-Spagn. Er c’hamp e chome ar brizonidi gant labourioù spletus o-unan o kelenn kenetrezo kentelioù-yezhoù. Goulven en doa desket nederlandeg eus ur c’helenner ne c’helle ket koun e anv. Marteze e oa Blaton ha marteze e oa eus Bruges… E kement degouezh a zo e tiskoueze Goulven Jacq trawalc’h a ouiziegezh da ginnig ar geriadur rakveneget, dindan stumm ul labour dreist da jaojabl.

Goulven Jacq, er gêr, o vizskrivañ
Goulven Jacq o vizskrivañ

Goulven Jacq, ar baleer-bro kozh e Bro-Vrazil. War ar poent-se ne ouzon ket netra ken nemet e pledas gant ar speredouriezh. War-dro 1956 e tasparzhas adalek ar vro-se ur gelaouenn spereder e brezhoneg, Trede Diskuliadur. Prouenn all hag a ziskouez se eo an droidigezh e brezhoneg: E Bro ar Richer C’hlas (1983), ul levr gant ar mediom braziliat – hervez kont, brudet-tre – Francisco Cândido Xavier.

Diwezhatoc’h e teuas da vezañ un implijadig e Breizh ha, dizale, war e leve hep gwenneg ebet e Kiberen. An denig, treut-garv ha divorfil, am boa kavet gantañ eno, a veve en tiig livus bihanañ eus an holl bempvet republik, pas muioc’h a bevar metrad ledander: ur rez-an-douar gant ur prenestr – en tal a-raok – hag ur solieradur gant ur prenestr bihan ivez. A-beban e teue, d’an den kozh, an nerzh-spered hag ar volontez oberiant dalc’hus da sevel ar geriadur-mañ ? Ha da embann, e 1980, ur c’harnedig, Ar Wastell, ma taolenn-eñ emzalc’h annezerien Kiberen ouzh an douristed ?

Brudet-mat eo-eñ gant ar vrezhonegerien, fromet gant ur c’houblad levr c’hoazh: un daolenn eus e glask speredel a c’hoanag hag a beoc’h e Gwinieg an Tad (1981) ha, dreist-holl, e entanus hag emvuhezskridel Pinvidigezh ar Paour (1977), ma taolenn-eñ buhez pemdeziek ur paotr paour er Plougastell eus penn-kentañ an ugentvet kantved. Al levr-mañ a c’hell bezañ renket dinec’h e-kichen Marc’h al Lorc’h gant Heliaz, hag a rae kement berzh ha se. Ne vefe ket morse lennet Pinvidigezh ar Paour ganeoc’h en ur yezh muioc’h implijet ? E nederlandeg ?

(1) ”n’on ket kapot ken”

Troet e brezhoneg diwar ar pennad-skrid savet gant Jan Deloof

Koming-out: 5 kanaouenn e saozneg

Banniel eus ar Stadoù Unanet. Ur c'haner country o sen gant e gitar in ton nevez a-zivout ar garantez.
ur soner gitar country o sonaozañ un ton nevez

Diskuliadennoù a zo start da zont er-maez

Selaou sonerezh a ziboan ar spered. Setu un nebeut testenioù hag a adtomm ar c’halon. Ur bern kanerien o deus didoullet o istorioù en doareoù fromus evit diskouez d’an dud e vez o c’harantez kevatal da hini an arallreviaded. Ar c’hlipoù kinniget amañ a zo efedus en ur skeudenniñ pozioù brav-kenañ.

Dancing in the living-roomCameron Hawthorn (2019)

HometownBrandon Stansell (2018)

No Matter WhatCalum Scott (2018)

WILD Troye Sivan (2015)

BraveSara Bareilles (2013)

BONUZ:

Eus an amzer gozh ez eus ur ganaouenn joudoul hag a chomo a-dra-sur luget en da benn a-hed an deiz:

I’m coming outDiana Ross (1980)